Kars Kültür ve Sanat Derneği Başkanı Vedat Akçayöz, Kars Tabyalarının çalınan demir kapılarıyla ilgili üzüntüsünü dile getirerek, "Çalınan tabya kapıları ne yazık ki artık tarihe tanıklık edemeyecek" dedi. Araştırmacı Tarih Fotoğrafçısı Yıldırım Öztürkkan ile birlikte yıllardır Kars Tabyalarıyla ilgili araştırmasını sürdüren Kars Kültür ve Sanat Derneği Başkanı Vedat Akçayöz, son yıllarda tabyalarda yapılan talanın önüne geçilmesini istedi. Tabyaların önemine değinen Akçayöz, "Kars'ı bugüne getiren hiç şüphesiz milyonlarca şehidimizdir. Vücutlarını siper etmişler ve Anadolu'ya geçit vermemişlerdir. İşte bu durumu gösteren öyle şeyler var ki bugün ayakta kalabildiği kadarıyla o günleri bizlere hatırlatmaktadır. Bunlar, şanlı tarihimizin bir parçası olan tabya ve koruganlardır. Tarihe tanıklık eden tabyalardan günümüze çok az sayıda ulaşmıştır. Ancak yazılı kaynaklar ve görsel kalıntılar onların mevcudiyetini ispatlar niteliktedir. Tarih, burada toprağa ve taşa sinmiş durumda ve en eski yerleşim yerlerini bu topraklarda barındırıyor" şeklinde konuştu. Şehit dedelerinden habersiz olanların milli kimliklerini daha rahat kaybedeceklerini de hatırlatan Akçayöz, "Bir milletin tarihi, şehitlerin kanıyla, sanatkarların teriyle, alimlerin ilmi ile yazılır. Çünkü tek bir gerçek var, o da, bu bölgedeki şehitlerin çoktan unutulmuş olmasıdır. Şehit torunları dedelerini çoktan unutmuş. Bu bölgeleri ziyaret edip, bir Fatiha dahi okumamaktadırlar. Gördükleri toprak sütrelere basit bir mevzi veya toprak yığınıymış gibi bakıp geçmekteler. Oysa, orada sayılarla ifade edilemeyecek kadar çok şehit bulunmaktadır. Hiç düşündünüz mü bu kadar şehit nerede? Nerede bu mezarlar ve bunları kim, nerede ve nasıl hatırlıyor? Kars ilinde binlerce şehit yatıyor. Onların adına ne bir mezar taşı, ne de bir iz var. Hepsine Allah'tan rahmet diliyorum. Onlar, sayısız savaşların adsız kahramanlarıdır. Yeryüzünün birçok yerinde toprağın bağrında mezar taşları dahi olmadan yatıyorlar. Akıllara durgunluk verecek savaşların kahramanlarına ait abideler, ancak gönüllere dikilip yaşatılabilir. Oysa bırakın abideleri bir mezar taşı dahi olmadan bedavadan ölüp gittiler. O yetmiyormuş gibi onların kazma kürekle yaptıkları tarihi tabyalar sorumsuz kişi veya kişiler tarafından yok ediliyor" diye konuştu.

Artık Bu Kapılar Tarihe Tanıklık Edemeyecektir

Biri en az 500 kilogram ağırlığındaki demir kapıların çalınarak yok edilmesinden duyduğu üzüntüyü de dile getiren Akçayöz, daha sonra şunları söyledi: "Artık bu kapılar tarihe tanıklık edemeyecektir. Plevne Kahramanı Gazi Osman Paşa, Şıpka'da uzun süren açlık ve kale savunması ardından şehitleri defnederken bizlere şu dörtlüğü söylemiştir. 'Şehitlere, menkıbelerine layık kabirler yapmak için zaman olsaydı - Bu kahramanlık önünde insan mevcudiyeti, sanatkarıyla, heykeltıraşıyla, ressamıyla aciz ve biçare kalırdı - Bunu ruhumuzda, irfanımızda hissederek, aciz şühedayı gelecek nesillerin vefasına - Ve vicdanına tevdi ederek üzerlerine birer avuç toprak septik.' 158 senedir tarihe ve zamana direnen kapılar vicdansızların gaspına maruz kaldı. Belki ilmi bir kariyerimiz olmayabilir. Ama bu topraklara sevdamız, bağrında yatan ecdadımıza ve eserlerine sevgi ve saygımız, koruma arzumuz var. Ve başka da hiçbir art niyetimiz ve beklentimiz yok."
 

Sivas'ta Selçuklu Veziri Sahip Ata Fahrettin Ali tarafından 1271 yılında yaptırılan ve bu yıl Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından restorasyonu yapılan Gökmedrese'nin giriş bölümünde tamamlanan çalışmaların ardından işlemeli taşlar basınçlı su ile yıkanarak temizleniyor.

Kültür ve Turizm Bakanlığı tarafından başlatılan Gökmedrese'nin restorasyon çalışmaları öncelikli olarak temel zemin seviyesi tespiti yapıldı. Zemini güçlendirmeye yönelik kazı çalışmasının tamamlanmasının ardından, giriş bölümündeki iki minare arasında bulunan bölümde mermerden yapılan bant, yenisi ile değiştirildi. Gökmedrese'nin oymacılık tekniği uygulandığı giriş bölümündeki taşların üzerinde katılaşan tozlar ise son olarak basınçlı su ile temizlendi. Yetkililer, çalışmaların sona yaklaştığını ve yakın bir zaman içerisinde medresenin turizme kazandırılacağını belirtti.